Ankieterzy już pytają mieszkańców Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii o to, jak wyglądają ich podróże po regionie. Wkrótce przedstawimy wyniki badania. Najpierw jednak zobaczymy, co do tej pory w tej sprawie zrobiła Metropolia.
Ten artykuł czytasz w ramach bezpłatnego limitu

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia działa od 2018 r. Jej najważniejszym zadaniem jest integracja transportu publicznego. Widać to m.in. po jej wydatkach. W 2022 r. GZM na komunikację przeznaczy w sumie około 1,4 mld zł.

Jest tak, ponieważ Zarząd Transportu Metropolitalnego organizuje komunikację miejską nie tylko na terenie Metropolii, czyli w 41 gminach i miastach, ale też w 16 z nią sąsiadujących. Metropolia z własnego budżetu oraz składek miast utrzymuje więc połączenia autobusowe, tramwajowe i trolejbusowe.

Na tym jednak nie koniec. Trwa też unowocześnienie Śląskiej Karty Usług Publicznych, które w istocie sprowadza się do budowy zupełnie innego systemu. Będzie przede wszystkim działał online, a kto nie będzie chciał plastikowej karty, nie będzie musiał używać wcale. Wystarczy aplikacja. Te zmiany zobaczymy jeszcze w tym roku.

Nowe kasowniki i automaty w autobusach

W autobusach montowane są też nowe kasowniki i automaty do sprzedaży biletów. Wszystkie nowe autobusy i tramwaje, kursujące w ramach ZTM, będą systematycznie wyposażone w dwa rodzaje nowych urządzeń. Pierwsze to automaty z dużym ekranem dotykowym do obsługi kart ŚKUP oraz realizacji płatności kartami płatniczymi. Podobne urządzania funkcjonują od 2019 r. w pojazdach komunikacji miejskiej w Tychach.

Drugie rozwiązanie to kasowniki obsługiwane za pomocą wbudowanych w ekran przycisków funkcyjnych. Służą one wyłącznie do obsługi karty ŚKUP.

Liczba nowych urządzeń w pojeździe ma odpowiadać liczbie drzwi. Przykładowo, autobus z trzema wejściami będzie miał zamontowany jeden automat biletowy i dwa kasowniki. Dzięki temu rozwiązaniu swój przejazd będą mogli opłacić zarówno pasażerowie korzystający z karty ŚKUP, jak i chcący użyć karty zbliżeniowej.

Metropolia będzie także wprowadzać system płatności zbliżeniowych we wszystkich pojazdach, które obsługują linie na podstawie wcześniej zawartych umów. Będą one wyposażone w co najmniej jeden automat biletowy do realizacji kartami płatniczymi oraz ŚKUP. W tym celu ogłosiła przetarg na dostawę 1305 tych nowych urządzeń. Ich liczba może się zwiększyć o kolejne 200 sztuk. Taka opcja została zapisana w warunkach zakupu.

Rower i kolej w metropolii

GZM chce też stworzyć system Roweru Metropolitalnego. Według wstępnych planów w 2022 r. miałoby się pojawić pierwszych ponad 500 z ok. 960 zaplanowanych stojaków oraz dostarczonych miało być pierwszych ok. 4300 z ponad 8 000 rowerów, które docelowo mają stworzyć cały system. Część rowerów będzie jednośladami elektrycznymi.

Metropolia inwestuje też w kolej. W tym roku to 44 mln zł. Z tych pieniędzy zostaną sfinansowane wkłady własne dla inwestycji kolejowych, zgłoszonych w ramach rządowego programu Kolej Plus. O dofinansowanie ubiega się 13 projektów z terenu Metropolii o łącznej wartości ponad 1,5 mld zł. Wkład własny Metropolii to około 300 mln zł.

Nie patrzymy tylko na autobusy. Mobilność ma więcej znaczeń

Te działania Metropolii przenikają się nawzajem. Ambicją GZM jest budowa nowego systemu mobilności miejskiej, w którym nie ma rozdzielenia na problemy pasażera autobusu, pieszego czy rowerzysty.

Stąd też wiele akcji, działań, opracowań studialnych, a nawet eksperymentów. Ten ostatni dotyczył powołania Metropolitalnej Szkoły Prototypowania. Projekt tworzą urzędnicy zajmujący się urbanistyką, inżynierią ruchu, transportem publicznym, rewitalizacją, inwestycjami oraz partycypacją z Bytomia, Gliwic, Rudy Śląskiej, Tychów, Dąbrowy Górniczej i Sosnowca, a także pracownicy Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii i eksperci zewnętrzni. Na początku zabrali się za zbadanie, opisanie i zaproponowanie zmian w Bytomiu na ul. Miarki, gdzie był bardzo duży ruch samochodów. Celem było jego uspokojenie. Nie obyło się jednak bez negatywnych uwag kierowców, którzy jeździli tędy bardzo szybko.

W tym roku w ramach tego projektu planowana jest „szkoła", która będzie dotyczyć polityki parkingowej w Tychach oraz „szkoła" na temat wzorcowej sieci transportu zbiorowego w Sosnowcu. Obejmie ona skomunikowanie dzielnicy Kazimierz siecią połączeń z centrum miasta.

Inne działania, które składają się na całościowe traktowanie komunikacji to np. wprowadzenie na Mapach Google wyświetlania informacji o rzeczywistym czasie odjazdu autobusów, tramwajów i trolejbusów. Jest to możliwe dzięki publikacji danych transportowych na portalu GZM OtwarteDane i nawiązaniu współpracy z Google Polska.

Co zrobić, by tramwaje jeździły szybciej?

Metropolia przygotowuje również system Metropolitalnych Sieci Tras Rowerowych, czyli dróg rowerowych, które nie będą miały charakteru rekreacyjnego, ale właśnie transportowego. Docelowo mają one połączyć miasta GZM. Eksperci, którzy pracują dla Metropolii, szukają odpowiednich tras i miejsc, gdzie można je wytyczyć. To przede wszystkim nieczynne trasy kolejowe (w szczególności po kolei piaskowej). W pierwszej kolejności w ten sposób mają być połączone Katowice oraz Sosnowiec. Velostrada ma powstać równolegle do trasy S86. Następnie będą tworzone trasy rowerowe w kierunku Chorzowa, Siemianowic Śląskich, Rudy Śląskiej, Zabrza, Bytomia, Gliwic oraz Tychów.

Inne zadanie to poprawa czasu przejazdu tramwajów. Dziś w wielu miejscach tramwaje tracą czas na światłach, nie zawsze mają pierwszeństwo na skrzyżowaniach przed samochodami. Stąd w pierwszej kolejności postanowiono przygotować projekt optymalizacji dla trzech linii. Chodzi o linię nr 6 (Bytom -Chorzów - Katowice), linię 7 (Bytom - Świętochłowice - Chorzów - Katowice) oraz linię nr 15, która łączy Katowice z Sosnowcem.

Kluczem od poprawy komunikacji w Metropolii jest też system liczenia pasażerów. Wymyślony w czasach KZK GOP ŚKUP okazał się pod tym względem całkowitą porażką.

Dlatego w pojazdach będą montowane specjalne czytniki, które w trybie online będą informowały o liczbie wsiadających i wysiadających osób. Dzięki temu łatwiej i szybciej będzie można wprowadzać zmiany w rozkładach jazdy i trasach autobusów. Będą to też ważne informacje dla poszczególnych miast, ponieważ dokładniej będzie można wyliczać składki gmin na komunikację miejską.

W pierwszej kolejności zliczani będą pasażerowie z Tychów. Będzie to możliwe dzięki integracji systemu liczącego z powstającym tu właśnie Inteligentnym Systemem Zarządzania i Sterowania Ruchem (ITS).

Na bieżąco GZM będzie też badał mobilność mieszkańców za pomocą ankiet i sondaży. Pierwsze już powstały. Trwają również prace nad Planem Zrównoważonej Mobilności Miejskiej dla całej Metropolii. Będzie to podstawowy dokument, który pokaże, jak ją rozwijać i poprawiać.

.
.  .

Czytaj ten tekst i setki innych dzięki prenumeracie
Wybierz prenumeratę, by czytać to, co Cię ciekawi 
Wyborcza.pl to zawsze sprawdzone informacje, szczere wywiady, zaskakujące reportaże i porady ekspertów w sprawach, którymi żyjemy na co dzień. Do tego magazyny o książkach, historii i teksty z mediów europejskich.
Więcej
    Komentarze
    Zaloguj się
    Chcesz dołączyć do dyskusji? Zostań naszym prenumeratorem