Barbara Szmatloch

  • Pogodomy se po ślonsku. Her-zy łoni, pies wos goni

    Noleżałoby jakoś łodświyntnie zacońć, bo welowanie za nami i wszyscy abo richtich sie radujom, abo udowajom.

    18-10-2019 06:14
  • Pogodomy se po ślonsku. Knif z ajchnionym krziżykym

    Nawet niy momy pojyncio, jak srogo moc mo jedyn "ajchniony" (tyż "ajchniynty" - skrzywiony) krziżyk. Cołki "knif" (trik) polego na tym, coby wiedzieć, przi kym go postawić. Niy może to być żodyn "fołglik" (ptaszek), toż niy noleży przi urnie robić żodnych "konsztikow" (sztuczek), ino szkryflnońć i "ruk-cuk" (szybko) wciepnońć do "kastle" (skrzynki).

    11-10-2019 06:42
  • Pogodomy se po ślonsku: Rać z sadzokym i szwesterszuły

    Feryje momy "zbyte" (skończone, odfajkowane), bajtle "bildujom" (uczą się) w szuli i niydugo bydymy na kerhofie pucować dynkmale. A że prziszoł ziomb, toż trza powyciongać z almaryjow "flałszowe" (wełniane) mantle z "futrowkom" (podszewką), bo na te z "watelinom" (ocieplane) przidzie cas niyskorzi. Ale nojwiynkszo utropa mom ze szczewikami, bo mie łozboloł "sadzok", i to fest.

    04-10-2019 00:49
  • Pogodomy se po ślonsku. Kolidupa i jonczki z banie

    Durch godomy ło smrodlawym lufcie, nelonowych bojtlach i plastikowych bawidkach. Bo za "pora" (kilka) lot bydzie z tego srogi "gift" (trucizna), toż sami na siebie kryncymy bic.

    27-09-2019 06:15
  • Pogodomy se po ślonsku. Fucinka i erika w sztrołzaku

    Łosprowiałach Wom łostatnio jake buchy cytali za staryj Polski nasze starziki abo łojce. A przeca niy spomniałach ło gryfny frelce Fucince. Niy przinios jom żodyn bocoń, niy znodli jom tyż w kapuście, ale wziyna sie łona z "tintynfleka" (plany atramentu, kleksa).

    22-09-2019 20:11
  • Pogodomy se po ślonsku. Kalno woda i ceple gańby

    W telewizorze pokazowali srogo "szlanga" (kolejka, sznur) "ceplow" (cystern), a że "niy dałach pozor" (nie uważałam), co godajom, zaroz mie strach łoblecioł, że kajsik szczelył "waserlajtong" (wodociąg) i te "bele" (beczkowozy) łozwożom ludziom woda. Coby wiedzieć kaj, wcisłach knefel na pilocie i mie zamurowało. Bo to były ceple "gańby" (wstydu). I prowda, to gańba, że robiom tela larma, smrodu i "po psinco" (po nic) spolajom byncin.

    15-09-2019 16:04
  • Nasz głos jest wiela wert i niy mogymy go dać jakymuś lebrowi

    Kożdy cowiek, Ślonzok tyż swoj rozum mo i niy do sie belecym "zbamońćić" (kokietować). Co inkszego jak ftoś mo jakegoś "liplinga" (ulubieńca) i wiy wiela łon jes wert. Nasz głos tyż jes wiela wert i beztoż niy mogymy go dać jakymuś "lebrowi"

    08-09-2019 16:02
  • Pogodomy se po ślonsku. Kożdy rod cośik schrustnie

    Downi jak frelka prziwiodła do chałpy kawalera abo "szac" (narzeczony) "libsta" (narzeczoną), a nawet jak to były ino kamraty, starka niy pytali, jak łoni sie mianujom, jaki majom "fach" (zawód) abo jako skońcyli szula. Noprzod było: Skond łoni som? A dopiyro potym zacynało sie "borowanie" (tyż "wiertanie" - wiercenie) dziury w basie i wtynczos niyjedyn "śmiatoł" (uciekał, ale tyż zamiatał) kaj pieprz rośnie.

    01-09-2019 18:43
  • Pogodomy se po ślonsku. Romel i prziheftowano fana

    Co sie to porobiyło. Cołke lata ło powstaniach ślonskich żodyn sie ani niy zajonknył, a naroz "fajrujom" (świętują) nawet te piyrsze.

    28-08-2019 20:37
  • Pogodomy se po ślonsku. W charbołach z bambetlami

    Ponoć jedni poradzom se łostomajte łaski u samego Ponbocka, Nojświyntszy Paniynki abo inkszych świyntych "wyrzykać" (wymodlić), a inksi muszom se je wydeptać. Beztoż idom na "pońć" (pielgrzymkę), nikerzi z cołkom familiom. A to niy jes leko.

    18-08-2019 20:36
  • Pogodomy se po ślonsku. Lankor za szlukym zinalko

    Downi jak była hica, to bankrociyły gyszefty z "sztrymfami" (pończochami), a bogaciyły sie te kere sprzedowały piwo i łostomajte "zeltry" (wody sodowe). Kej żech popijała zelter przed "laubom" (altanką) na łogrodku u bracika, spomnioł mi sie starzik Jorg jak godoł, coby se rod "szluknył" (wypił łyk) "zinalko". Widać cuł za tym "lankor" (tęsknotę).

    02-08-2019 06:01
  • Pogodomy se po ślonsku. Klaskoce i plackorze we fuzlapach

    Nogle i ci kerzi nami "reskiyrujom" (rządzą), i ci kerzi by tego pragli "łocucli" (oprzytomnieli) i jak downi takich "wywołanych" (znanych, sławnych) ludziow ze świyckom trza było szukać, terozki wszyndy jich połno. Coroz ciynży sie łod nich "łobegnać" (opędzić).

    26-07-2019 08:02
  • Pogodomy se po ślonsku: Ciaperkapusta i zupa z rajscweka

    Na pocontku maja "fajrujymy" (świętujemy) dziyń polski "fany" (flagi, chorągwi), ale przeca jes tyż dziyń fany ślonski. Przipodo na 15 lipca i niy mo to nic wspolnego z 15 lipca 1410 roku, choć pod Gronwaldym "prały" (biły) sie tyż Ślonzoki, i to po łobu stronach. We tyn dziyń 1920 roku polski Syjm doł nom autonomio. No i zaś było sroge "psinco" (nic).

    20-07-2019 00:30
  • Pogodomy se po ślonsku: Na pawlaczu i ligysztulu

    Downi wszyske "klamory", "klamoty" (rupiecie), a nawet "klonkry" (graty) ludzie dowali na "gora" (strych) abo do "kamerlika" (komórki). W betonowych familokach tego niy ma, ale za to w "antryju" (przedpokoju) pod "gipsdekom" (sufitem) wisi pawlacz.

    14-07-2019 20:55
  • Pogodomy se po ślonsku. Juliki i babske ścochy

    Juliki (z niymieckego "juli" - lipiec) zacły "furgać" (fruwać) latoś wcas chyba "skisz" (z powodu) ty cołki "hicy" (upału).

    07-07-2019 18:09
  • Pogodomy se po ślonsku. Rajza fort i na Lipiny

    Kaj te casy, jak cowiek był mody i cekoł, coby w Boże Ciało "gichało" (lał deszcz), bo wtynczos niy było procesje i szło zdonżyć na "Bonanza" abo "Zorro" w telewizorze. Te gizdy komunisty chciały, żeby w kościele i na procesji było mało ludzi, toż probowali abo jich "zbamońcić" (ogłupić), abo straszyć, że stracom "sztela" (stanowisko).

    28-06-2019 11:13
  • Pogodomy se po ślonsku. Bydymy rajzować. Zacnie sie alanie i alowanie

    Bajtle majom "feryje" (wakacje), a "łojce" (rodzice) "fraj" (wolne), toż zaniydugo wszyscy bydom "rajzować" (podróżować). Zacnie sie "alowanie" (wypoczynek, leniuchowanie) i "alanie" (opalanie). Nojlepi wybrać se cośik w "rajzynbiorze" (biurze podróży). Piyrsze take łotwar jedyn Anglik, a druge Ślonzok z Guchołazow.

    21-06-2019 06:07
  • Pogodomy se po ślonsku: Balandrowanie i sztopowanie filipa. Jak sobie radzić w upały

    Zrobiyła sie "hica" (inacy "donc" - upał) i to tako, że niykerym myli sie na dychaniu, a kej przyńdom "pora" (kilka) krokow, to zacynajom "fuceć" (dyszeć, sapać) choćby "damfmaszyna" (maszyna parowa).

    14-06-2019 07:07
  • Pogodomy se po ślonsku. Cyto sie to choćby bojka, ale do bojki tymu daleko

    Pokozoł sie nowy "buch" (książka) mojego "zocnego" (godnego szacunku) kamrata Alojza Lyski.

    09-06-2019 19:41
  • Pogodomy se po ślonsku: Hotyntoty, szajbki i rolery

    Kej naroz na jednym "placu" (miejscu) zebiere sie kupa ludzi, to godomy, że jes "ciźba" abo "presa" (tłok). A jak łoni potym "kajsik" (gdzieś) "ciongnom" (podążają), to padomy, że idom choćby na "pońć" (pielgrzymkę). "Trefiyłach" (spotkałam) takich i to wcale niy na drodze do Piekor, ale na Muchowiec.

    31-05-2019 06:23
  • Pogodomy se po ślonsku: Ło gizdach kerzi na pońć pomstowali

    Coby we niydziela ze wszyskym podonżyć, cowiek by sie musioł łozerwać abo "potargać" (podrzeć) na "konski" (kawałki). Bo mało, że bydzie "welowanie" (głosowanie) do europarlamyntu, to jeszce "fajer" (święto) mamulkow i "pońć" (pielgrzymka) "chopow" (mężczyzn) do Piekarski Paniynki.

    24-05-2019 00:05
  • Pogodomy se po ślonsku. Świyrgotanie i świyrgolynie

    Bajtle kere "latoś" (w tym roku) szły do Piyrszy Komunie, zamias "świyrgolić" (ćwierkać) z "uciechy" (radości) jak "fołgle" (ptaki) na wiosna, to "świyrgotały" (trzęsły się) z zimna. Dobrze, że miały duge "szaty" (suknie) i "galoty" (spodnie), bo "szło" (można było) łoblyc jym pod "spodek" (spód) ciepłe "tresy" (koszulki) i "spodnioki" (kalesony).

    17-05-2019 00:26
  • Pogodomy se po ślonsku: Przekludzka do Świyntych Chlywikow

    Downi to kożdy porzonny Ślonzok rodziył sie i "przekludzoł" (przeprowadzał) na drugi świat w ty samy chałpie, a niyroz i tym samym łożku. A to, że starych "stromow" (drzew) sie niy przesodzo, wszyscy wiedzom. A mie sie zachciało "przekludzki" (przeprowadzki) i to "kaj" (gdzie), do Świyntych Chlywikow.

    10-05-2019 09:23
  • Pogodomy se po ślonsku: Z rynkom w nachtopie

    Downi "szkolorze" (uczniowie) mieli tabulka i rysik abo "konsek" (kawałek) drotu, a na "frisztik" (śniadanie) do "szule" (szkoły) brali "ponka" (jabłko) i "klapsznita" (kanapka) z "fetym" (smalcem). Dzisioj niy muszom nawet nosić "buchow" (książek), a wszyndy som "sztandy" (stoiska) ze zdrowym "jodłym" (jedzeniem). "Ino" (tylko) jedno łostało jak kedyś - bez "rechtora" (nauczyciela) sie niy łobyńdzie.

    02-05-2019 07:00
  • Pogodomy se po ślonsku. Majluft i Gustlikowe briwy

    Chciałoby se "dychnońć" (odpocząć) po Wielkanocy, a tu zaś muszymy "fajrować" (świętować). Bo zaniydugo majowka, a potym trza "narychtować" (przyszykować) "fany" (flagi, sztandary, chorągwie) i "fanki" (chorągiewki) abo Narodowe "Maszki" (Kokardy). Wszysko może być "sztofowe" (z materiału) abo "bibuliny" (bibuły).

    28-04-2019 20:37
  • Pogodomy se po ślonsku. Agnusek pod heklowanom deckom

    "Pojakymu" (dlaczego) na Wielkanoc na biołym "tisztuchu" (obrusie) "umojonym" (przystrojonym) brzoskom stojom "wele" (koło) siebie "agnusek" (z łac. Agnus Dei - Baranek Boży) z "fankom" (chorągiewką), "hazok" (zając), "cipka" (pisklę kurczaka) i "kroszonka" (pisanka)? I choć nojważniyjszy jes agnusek, tym inkszym tyż "niy ma przigany" (nie można nic zarzucić).

    21-04-2019 20:49
  • Pogodomy se po ślonsku. Palma mogła mieć piyńć zortow zielska, bo Ponjezusek mioł tela ranow

    Casym "familii" (rodzinie), nawet w "Srogym" (Wielkim) Poście, "przitrefi" (przydarzy) sie "radośnik". Tak downi godali na krzciny "beztoż" (dlatego), że wszyscy sie "radowali" (cieszyli) z "bajtla" (dziecka) kere noleżało już niy "ino" (tylko) do "łojcow" (rodziców), ale tyż do Ponbocka.

    12-04-2019 10:36
  • Pogodomy se po ślonsku. Zioranie i fucynie pod Kalwarjom

    "Padomy" (mówimy), co wszyndy połno złości, "zowiści" (zazdrości) i jakby my niy "dowali pozor" (uważali), zaroz ftoś by nos w łyżce wody utopiył. A jo sie przekonała, "wiela" (ile) w ludziach jes dobrego. "Ino" (tylko) te dobro trza "poradzić" (potrafić) i dować, i brać, bo przeca żodyn na siyła niy weźnie nos na "pukel" (plecy) i niy "zasmycy" (zaniesie) na Kalwarjo.

    07-04-2019 20:50
  • Pogodomy se po ślonsku. Stacyje i Zielony Gustlik

    Wiosna już "kuko" (zagląda) zza "winkla" (rogu) i przed Wielkanocom ze wszyskym muszymy podonżyć. Trza iś na "stacyje" (drogę krzyżową), "wyciepnońć" (wyrzucić) "habozie" (śmieci, graty), co my je "sztaplowali" (gromadzili) cołko zima, "wypucować" (wyczyścić) "dynkmale" (pomniki) na cmyntorzu, "przirychtować" (przyszykować) "jodło" (jedzenie) i "gyszynki" (prezenty) łod "hazoka" (zajączka).

    30-03-2019 20:56
  • Pogodomy se po ślonsku: Dobrodzielnia i bosy chlyb

    Downi myni sie wszyskego kupowało, to i na "hasiok" (śmietnik) i "gnojok" (gnojownik, miejsce składowania obornika) ludzie "wyciepowali" (wyrzucali) "richtich" (rzeczywiście) same "klamory", "klamoty" (rupiecie) i "zaruściałe" (zardzewiałe) "klonkry" (graty) abo "abfale" (odpadki, resztki). A terozki som tacy kerzi mogom se "sprawić" (kupić) cego "ino" (tylko) zapragnom, a "sznupiom" (szukają) w hasiokach i sie nawet tym "aszom" (chwalą).

    24-03-2019 20:45
  • Pogodomy se po ślonsku. Sztich do haje i przonio

    "Trefiomy" (spotykamy) sie i "godomy" (mówimy), "klachomy" (plotkujemy), "łosprowiomy" (opowiadamy) i "beztoż" (dlatego) wszyndy słychać nasza godka. Coroz ji wiyncy jes tyż na "binie" (scenie). "Szałszpilery" (aktorzy), ale tyż ci, kerzi majom inksze "fachy" (zawody), "blank" (całkiem) za darmo łodgrywajom po naszymu "libesdramy" (dramaty miłosne) i inksze "gyszichty" (historie).

    17-03-2019 20:52
  • Pogodomy se po ślonsku Byncin z plompy i sznitomaty

    Kożdy cośik "fajruje" (świętuje). Momy fajery kościelne, państwowe i swojske - "gyburstag" (urodziny), piyrszo "pynzyjo" (emerytura), "ajnwajong" (parapetówkę) skuli nowy "kwatyry" (mieszkania) abo skisz "erbowizny" (odziedziczenia) "chałpy" (domu).

    08-03-2019 07:33
  • Pogodomy se po ślonsku. Sztechkarty, bomlowanie i szmalowa

    Łod 1904 roku na Ślonsku "briftryjgry" (listonosze) przinosiyli do chałpy "pynzyjo" (emeryturę) i "uwalit" (rentę). Ale ludzie były tymu "niyrade" (niezadowoloni), bo godziyło sie dać jym wtynczos "cosik na lepsze" (tyż "tryngeld" - napiwek). "Geltag" (wypłatę) kożdy dostowoł do rynki, a tym, kerzi "bomlowali" (bumelowali), wypłocali go "na grubie" (w kopalni) we "srogi" (dużej) "flaszce" (butelce).

    03-03-2019 15:53
  • Pogodomy se po ślonsku. Forszus z konzomkow i kreplownie

    "Durch" (ciągle) "wynokwiajom" (wymyślają) cosik nowego. Może to być "pulwer" (proszek), kery som piere "poflekowane" (poplamione) "łachy" (ubrania), "buchy" (książki), kere "godajom" (mówią), abo "tortynsztiki" (ciastka z kremem) z "filongym" (nadzieniem) niy z tego świata. A "krom" (prócz) "konditoryjow" (cukierni, ciastkarni) momy "kreplownie" (pączkarnie).

    23-02-2019 17:01
  • Pogodomy se po ślonsku. Libesdramy skuli bamoncynio

    Cośik mi sie zdowo, że "latoś" (w tym roku) "świynta przonio" (Walyntynkow) niy "fajrowali" (świętowali) "ino" (tylko) "klosztorne panny" (zakonnice), "fratry" (bracia zakonni bez święceń kapłańskich) i ksiynżoszki. Choć i łoni przeca "przajom" (kochają) Ponbockowi. Inksi już na nie "przibadali" (przyzwyczaili się).

    15-02-2019 00:44
  • Pogodomy se po ślonsku: Amizyrowanie tym tuplym

    Choć łod Trzech Krolow do Popielca momy "karnewal" abo "faszing" (karnawał) i przizwolynie na łostomajte "uciechy" (rozrywki), trza "dować pozor" (uważać), coby wtynczos niy "napocwić" (nagrzeszyć).

    10-02-2019 19:27
  • Pogodomy se po ślonsku: Knif na poświyncony pecynek

    No i wykrakali! Kożdy mie napominoł, cobych "dowała pozor" (uważała), bo jes "kełsko" (ślisko) i moga "ujechać" (poślizgnąć się). "Styknył" (wystarczył) momynt i "lizłach" (przewróciłam się). Niywiela brakowało, a łominyłoby mie świyncynie gromnicki, ściskanie garła i piecynie "pecynka" (bochenka) chleba świynty Agaty.

    04-02-2019 20:17
  • Pogodomy se po ślonsku. Kery machlyrz to spiytnościył?

    Tak sie "aszymy" (chwalimy) tom naszom godkom, a nikerzi, jak "ino" (tylko) jom posłyszom, to zarozki majom "ajchniynty" (wykrzywiony) "dziób" (twarz), choćby "cyckali" (ssali) cytrona abo jich "gybis" (sztuczna szczęka) "cis" (uwierał). A niyroz nawet niy wiedzom, że tyż godajom po ślonsku.

    26-01-2019 17:09
  • Pogodomy se po ślonsku. Coby na szychcie niy kimać

    Downi "padali" (mówili), co jak ftoś mo pecha, to nawet w drzewnianym kościele cegłowkom w "palica" (głowę) dostanie. Choć kościoł był murowany, widać niy prziszłach jeszce "dran" (jeszcze nie moja kolej), bo z "wiyrchu" (góry) "sfurgła" (spadła) na mie "ino" (tylko) kupa śniegu i skońcyło sie na strachu. Dostać cegłowkom może kożdy, ale dostać Cegłowka to wcale niy jes "tak ańfach" (takie proste).

    18-01-2019 07:14
  • Pogodomy se po ślonsku. Koksioki na siaroński mroz

    Na siaroński mroz "gorki" (gorący) "tyj" (herbata) z cytronom, a nawet z "gorzołkom" (wódką, ponoć nojlepszy jes rum - wtynczos momy tyj ze "sztromym" - prądem) niy styknie.

    13-01-2019 18:36
Tematy ważne dla Katowic
Magazyn Kuchnia
Tematy
Miejsca
Praca
Wybory parlamentarne 2019
Wybory parlamentarne 2019
Więcej tematów - Katowice
Wiadomości z Katowic
Magazyn Katowice
Imprezy w Katowicach
Sport w Katowicach